Русия Федерациясе иминлек хезмәте (ФСБ) яңартылган террорчы оешмалар исемлегенә җиде татар оешмасын кертте.
"Сөргендәге бәйсез Татарстан хөкүмәте"
Оешма турында: "Сөргендәге Татарстан хөкүмәте" дип аталучы оешма 2008 елда Чаллыда узган Милли Мәҗлес җыенында оешты. Ул вакытта язучы һәм җәмәгать эшлеклесе Фәүзия Бәйрәмова җитәкчелегендә мәҗлес Татарстанның бәйсезлеген тануны сорап БМОга мөрәҗәгать кабул итте. Шул җыенда "Сөргендәге татар хөкүмәте" дә төзелде. Аны 1990нчы еллар башында совет химик кораллары җитештерү програмын фаш иткән һәм шуннан соң Америкага күчеп киткән галим Вил Мирзаянов җитәкләде.
2023 ел башында Мирзаянов урынына яңа җитәкче итеп Рәфис Кашапов сайланды.
Максаты: Татарстан бәйсезлегенә ирешү.
2019 елда "Сөргендәге татар хөкүмәте" Русия оппозициясен Идел-Урал республикаларының бәйсезлеген танырга чакырды.
Сугыш чорында: Бу оешмада чит ил активистлары катнаша. Алар нигездә төрле мөрәҗәгатьләр кабул итә. 2023 ел башында Польша президентыннан Татарстанның бәйсезлеген тануны сорадылар. Аңа кадәр Рәфис Кашапов Украина президенты исеменә Татарстан бәйсезлеген тануны сорап мөрәҗәгать белән чыккан иде. Соңрак Украина Югары Радасында Татарстанның дәүләт суверенитеты һәм бәйсезлеген тану турында карар өлгесе теркәлде. Әмма моңа карамастан, Украина парламенты Татарстан мөстәкыйльлеге турында бернинди карар кабул итмәде.
"Азат Идел-Урал"
Оешма турында: Әлеге хәрәкәтнең оешуы турында 2018 елның 21 мартында Украина башкаласы Киевта игълан ителде.
Ул Идел-Урал төбәге республикаларының, аерым алганда Татарстан, Башкортстан, Чуашстан, Удмуртия, Мари Иле һәм Мордовия халыкларының милли, мәдәни, дини, икътисади һәм сәяси хокуклары өчен көрәш максатыннан төзелде.
Хәрәкәткә татар милли хәрәкәте активисты, элекке сәяси тоткын Рәфис Кашапов, эрзя милли хәрәкәте активистлары Сыресь Боляень һәм Ростислав Мартынюк нигез салды.
Максаты: "Азат Идел-Урал" хәрәкәте милли республикаларның суверенитетына ирешү максатын куя. Моны алар көч кулланмыйча, хокук яклау позициясендә эш иткәнен әйтә. Хәрәкәт БМОның Асаба халыкларның хокуклары декларациясенә таяна. Баштарак алар Русиядә чын федерация булдырырга да чакырды.
Сугыш чорында: "Азат Идел-Урал" хәрәкәтен Русия Баш прокуратура әле сугышка кадәр үк "теләнмәгән" оешма дип таныды.
Украина сугышын хәрәкәт активистлар хөкем итте. Шул ук вакытта "Азат Идел-Урал" Путин сугышы Татарстанны бәйсезлеккә китерә ала дип белдерде.
Эзәрлекләүләр: 2023 елның октябрендә Казанда "Азат Идел-Урал" хәрәкәтенең өч вәкиленең тоткарлануы турында хәбәр ителде. "Азат Идел-Урал" хәрәкәте Казанда митинг үткәрергә җыенуын кире какты.
Мордовиядә дә җирле активистларны әлеге оешма белән бәйле дип эзәрлекләүләр булды.
2023 елның ноябрендә "Азат Идел-Урал" хәрәкәтенең Telegram-каналы томаланды. Хәрәкәт вәкилләре моны "Кремльнең бот-фермасы көчле һөҗүм ясавы" белән бәйле дип саный һәм элегрәк башкорт милли хәрәкәтенең каналлары да томалануын хәтерләтә диде.
https://tatar-toz.blogspot.com/2025/01/blog-post_99.html
https://www.azatliq.org/a/33285092.html
Комментарии
Отправить комментарий